28 Temmuz 2009

"Devlet-i 'Aliyye"de Osmanlı Devleti'nin Kuruluşu

Prof. Dr. Halil İnalcık'ın Devlet-i 'Aliyye adlı eserinden ilk alıntıyı geçenlerde yapmıştık. Bununla birlikte, Osmanlı İmparatorluğu'nun nerede ve hangi tarihte kurulduğu ile ilgili son günlerde gündemin oldukça yoğun olduğunu gözlemlemekteyiz. Vincenzo, Halil İnalcık'ın konu ile ilgili sözlerini Pazartesi günü bloga taşımıştı. Şimdi bize düşen de, Devlet-i 'Aliyye'de konunun nasıl ele alındığını belirtmek olacak.

***

Osman'ın bir hanedan kurucusu durumuna gelmesi, 1302'de bi Bizans ordusuna karşı zaferi ile ilgilidir. Bilecik-Yenişehir bölgesinin fethinden (1299) sonra Osman Gazi, Bithynia'da Bizans'a ait iki merkezi, İznik ve Bursa'yı almak için harekete geçmiştir. İznik üzerine yürümeden önce gerisini koruma altına almak için Bursa ovası tarafında Marmaracık ve Koyunhisar'ı itaat altına alır ve 1302'de Avdan dağlarını Kızılhisar vadisinden geçip İznik ovasına iner ve şehri kuşatır. Osman'ın İznik kuşatması ve imparatorun şehri kurtarmak için Heteriarch Muzalon kumandasında gönderdiği orduya karşı kazandığı Bapheus Zaferi hakkında çağdaş Pachymeres ve Anonim Tevarih-i Al-i Osman etraflı bilgi verirler.

...

Bir imparatorluk ordusuna karşı kazanılan bu zafer, Osman'ı bölgede karizmatik bir bey durumuna getirmiştir. Çağdaş kaynak Pachymeres onun bu zaferle şöhretinin Paflagonya (Kastamonu) bölgesine kadar yayıldığını ve gazilerin onun bayrağı altına koşuştuklarını kaydeder. 15. yüzyıl sonlarında tarihçi Neşri, onun beyliğini ve bağımsızlığını haklı olarak bu tarihe kor. Bapheus (Koyunhisar) savaşı Osman'a bir hanedan kurucusu karizmasını kazandırmış, kendisinden sonra oğlu Orhan itirazsız beylik tahtına geçmiştir. Biz 27 Temmuz 1302 tarihini Osmanlı hanedanının, dolayısıyla Osmanlı Devleti'nin kesin kuruluş tarihi olarak kabul edebiliriz.

Halil İnalcık
(Devlet-i 'Aliyye: Osmanlı İmparatorluğu Üzerine Araştırmalar-I, 2009, s.16-17)

2 yorum:

  1. Bunu yazıcaktım ama malum zaman yok. Yakında İstanbul'u Fatih değl aslında Çelebi Mehmed fethetti diye çıkar birisi.

    YanıtlaSil

Okuyucu Şartları

Blogda yayınlanmak üzere çeşitli gazete, dergi ve kitaplardan alınan yazılarda kaynak, tarih ve yazar bilgisi belirtilmiştir. Bu konuda blog ve blog yazarları hiç bir şekilde sorumlu tutulamaz.