TARİH, KAYNAK ESERLERDEN OKUNUR.

24 Ekim 2009 Cumartesi

Bir ders kitabında bu kadar yanlış... Maaşallah!

Geçen pazartesi ve çarşamba günü, bu köşede okullarımızdaki tarih kitaplarından sözettim ve bu kitaplarda neredeyse bir buçuk asırdan buyana hep aynı şablonun kullanıldığını, yani Ahmed Vefik Paşa'nın 1860'lı senelerde kaleme aldığı tarih kitabındaki anlayışa sadık kalındığını ve yeni ilâvelerin de bu çerçevede yapıldığını yazdım.

Önümde, Millî Eğitim Bakanlığı tarafından 10. sınıflar için hazırlatılmış bir tarih kitabı var. Kitap beş kişi tarafından yazılmış: Vildan Cazgır, İlhan Genç, Mehmet Çelik, Celâl Genç ve Şenol Türedi.

Sözü uzatmadan, kısaca söyleyeyim: Bir ders kitabında ilk bakışta bile görülebilecek bu kadar yanlışın ardarda gelmesinin bir başka örneği belki de yoktur. Ama, kitabın beni en fazla şaşırtan tarafı, bir ders kitabına artık valiliklerin internet sitelerinde yazılı olan efsanelerin kaynaklık etmesidir...

Meselâ 7. sayfada Şeyh Edebali'nin Osman Bey'e "nasihati", 26. sayfada da Osman Bey'in oğlu Orhan Bey'e "vasiyeti" olduğu iddia edilen iki metin yeralmakta ve kaynak olarak, Bilecik Valiliği'nin internet sitesi gösterilmektedir.

Gerçek olduğu zannedilen "nasihat", bir romandan alınmadır, "vasiyet" ise kimbilir nereden...

FAS'A NE ZAMAN GİTTİK?


İşte, sözkonusu kitapta öğrencilere verilen yanlış bilgilerden bazıları:

"Nasihat"in bulunduğu 7. sayfada Osman Bey'in 1326'da öldüğü yazılmıştır ama Osman Gazi'nin vefat tarihi 1324'tür. Prof. Halil İnalcık'ın seneler önce bunun böyle olduğunu ispat etmesine rağmen, yazarlar, devletin kurucusuna ölümünden neredeyse yedi asır sonra, iki sene daha hayat bağışlamışlardır.

9. sayfada, Bizans ve Osmanlı kuvvetleri arasında 1329'da yaşanan Palekanon Savaşı'nın Maltepe'de olduğu yazılmıştır ki, yanlıştır. Palekanon Savaşı'nın sahası Maltepe değil, Eskihisar'dır. Hani tatile gidenlerin yollarını kısaltmak için kullandıkları araba vapurlarının kalktığı iskele var ya, işte orası...

Fas, 71. sayfada, Osmanlı İmparatorluğu'nun sınırları içerisinde gösterilmektedir. Fas, hiçbir zaman Osmanlı Devleti'ne bağlanmamış, birkaç defa kısa aralıklarla diplomatik himaye altına alınmışsa da İspanya ve Fransız işgaline kadar bağımsızlığını muhafaza etmiştir.

108. sayfada, bir kale resmi ve resmin altında da "Osmanlı'nın Batıda Son Fethettiği Kamaniçe Kalesi, Polonya" diye bir ifade vardır. Yazarlar, Türkçe'yi andıran bu cümlede zannedersem "Osmanlı'nın Batı'da fethettiği son kale olan Kamniçe" demek istemişlerdir ama coğrafyadan pek haberdar bulunmadıklarından olacak, Kamaniçe'yi bir başka memlekete, yani Polonya'ya nakletmişlerdir. Kale bugün Ukrayna topraklarındadır ve geçmiş asırlarda orada olmuş, hiçbir zaman yollara düşüp Polonya'ya gitmemiştir. Üstelik, batıda değil, kuzeydedir.

PAŞA DEĞİL, PADİŞAH


92. sayfada yapılan hata ise, buraya kadar sıraladığım devrilmiş çamların en büyüğünü teşkil etmektedir. Yazarlar, 1596'daki Haçova Meydan Savaşı'nda Avusturya'yı mağlup eden Osmanlı Ordusu'nu Tiryaki Hasan Paşa'ya kumanda ettirmektedirler. Hasan Paşa çok meşhur bir kumandanımızdır, tarihlerimize Kanije Kalesi'nin müdafii olarak geçmiştir, "Kanije" ve "Tiryaki Hasan Paşa" gazetelerdeki bulmacalarda bile sık sık sorulur ve Haçova'daki Osmanlı ordusunun başında o değil, bizzat zamanın hükümdarı, yani Üçüncü Mehmed vardır.

Bütün bunlar, devletin liselerde okutulması için yayınladığı bir ders kitabındaki hatalardan sadece birkaçı.... Hiç yorumsuz, nakletmekle yetindim.

Murat Bardakçı
(Habertürk, 23.10.2009)

2 yorum:

  1. Bunlar tarihi öğretmiyor, tarihle oynuyorlar..

    YanıtlaSil
  2. Size teşekkürlerimi iletiyorum ilk önce, bu bilgileri buradan da takip etme imkanı sağladığınız için.
    İnsanın okuyunca içi sızlıyor.Nasıl bir eğitim sistemi var bu ülkede; anlamış değilim. Bu kadar yanlış bilgi öğretilen bir nesilden, kendi tarihini yanlış bilen bir nesilden ne beklenebilir?
    Belki bunlar küçük şeyler ama yakın tarihimize baktığımızda çok daha büyük yanlışlıkların yapıldığını görüyoruz, hala da yapılıyor. Umarım aklı selim birisi çıkıp gerekli düzenlemeleri ve yenilemeyi yapmak için önayak olur.

    Hayırlı günler.

    YanıtlaSil