12 Nisan 2016

Yüksek binaları tarihi merkezin dışına yapmak
bir saygı göstergesidir

Fotoğraf : Kemal Soğukdere
Livio Sacchi Roma Mimarlar Odası Başkanı. Belediye tarafından kendilerine tahsisi edilen binada faaliyet gösteriyorlar. Sacchi kendilerinin Avrupa’nın en çok üyeye sahip mimarlar odası olduğunu söylüyor. Sacchi ile Roma’nın tarihi binalarının, alanlarının korunması konusunu konuştuk.

Roma’da tarihi alanların, yapıların korunması konusundaki genel yaklaşım nedir?
Roma’da yapılaşma karmaşık kurallara bağlanmıştır. Tarihin korunması konusunda her kurum ve yönetici hemfikir ancak kısıtlamaların da modern şehri engellememesi konusunda da fikir birliği içindeyiz. Yani ne tarihe zarar verilmeli, ne de modern bir şehir gelişimi engellenmeli. Sonuçta Roma bir müze değil, burada günlük yaşam devam etmek zorunda.

Tarihi bir alanda ya da yapıda bir tadilat/yapılaşma söz konusu olduğunda ilkeler neler?
Biz öyle bir tarihi merkeze sahibiz ki kısıtlamalar çok fazla. Yeni bir bina yapılması için yükseklik ve genişliğin yanı sıra, çevreyle uyum da göz önüne alınıyor ve bu konuda yetkililer çok titiz. Kamu yararı için kullanılacak bir bina için bazen istisnalar yaşanabiliyor.

Roma’nın tarihi bölgesinde yükseklik limiti var mı?
Roma şehrinde binaların yükseklik limiti 27 metredir. Ayrıca meslek odalarının (mimarlar, mühendisler v.b.) kendi aralarında yazılı olmayan anlaşmasına göre, San Pietro (Sen Piyer) Bazilikası’nın kubbesinin uzunluğunu aşamıyor binalar.

Fotoğraf : Kemal Soğukdere
Bir mimar olarak 27 metre kuralını katı buluyor musunuz?
Hayır, bunu normal ve doğru buluyorum. Bence de yeni yapılan binalar etrafındaki diğer binalarla bir uyum içinde olmalı. Ancak Roma merkezine bakarsanız binaların hemen hepsi 27 metre yüksekliğe bile ulaşmaz. Genelde şehrin silüetine uygun olarak dört, beş kat, 15 metre civarındadır binalar.

Roma’da gökdelen yapmak isteyen kimse yok mu?
Bu konuda uzun süredir mimarlar ve belediye arasında tartışmalar yaşanıyor. Kimi yetkililer ile meslek odaları, Roma’nın gökdelenleri hak eden bir şehir olmadığını, bazı mimarlar ise modern şehirler ortaya çıkarmak için araştırmalarının, çalışmalarının önünün kesilemeyeceğini savunuyor. Biz mimarlar, Kolezyum’un arkasında bir gökdelen arzu etmiyoruz elbette. Hiç kimse tarihi merkezde gökdelen istemiyor bu şehirde. Ancak tarihi merkezin dışındaki yerleşim yerlerinde yükseklik sınırının esnetilmesi gerekir ve zaten esnetilmeye başlandı da. Örneğin, Roma’nın halihazırdaki en yüksek binası olan Eurosky gökdeleni merkeze 8 kilometre mesafedeki Eur bölgesinde inşa edildi. Yüksekliği 120 metre. Çok eski olmayan yerleşim yerlerinde yüksek binalar inşa edilebilir. Dönemimizin getirisi olan yüksek binaları tarihi merkezin dışında yapmak bir saygı göstergesidir. Şunu söyleyebilirim: Roma’da gökdelenler yapmaktan korkmamalıyız, sadece tarihi merkeze saygı göstermeliyiz.

Roma’da belediye ve merkezi hükümet kurumları arasında imar konularında sık sık görüş ayrılıkları oluyor mu? Hükümet belediyenin kararlarına müdahale edebilir mi?
Evet, çeşitli bakanlıklar müdahale edebilir ama belediye buna direnebilir. Ortaya konan gerekçeler etrafında süren tartışmaların sonunda kim kazanırsa kazanır. Ancak bu tartışmalar her zaman adli mercilere taşınacak diye bir şey yok. Burada bu konuda tartışmalar daha çok masa başında, toplantılarla, fikir alışverişleriyle yürütülüyor. Bazen taraflar mahkemeye de gidebiliyor ama bu gerçekten çok ekstrem vakalarda oluyor.

Fotoğraf : Kemal Soğukdere
Mimarlar Odası bu tartışmalarda taraf oluyor mu?
Bu yıldan itibaren Roma Belediyesi, Mimarlar Odası ve diğer mühendislik odalarına belediye bünyesinde bir masa, ofis sağladı. Biz buna ‘karşılaştırma masası’ diyoruz. Yani resmi olarak belediyenin bir parçası olduk. Bu şu anlama geliyor: Belediye, planlanan ya da yürüyen projelerde bizi danışman olarak kullanıyor, bize söz hakkı veriyor. Bu uzun zaman sonra elde ettiğimiz bir hak. Belediyede Yapılaşma Komisyonu en son sözü söylese de, bizim de görüşümüze başvurmaları önemli. Bu, şeffaf olmanın bir göstergesidir ki zaten Roma’da projeler şeffaf yürütülür.

Belediye meclisi, merkezde 30 metre bir binaya izin verebilir mi peki?
Hayır, üyeler tüm güce sahip değildir. Komisyonların vetosu da söz konusudur bu durumda. Bugüne kadar belediye meclisi böyle bir karar da almadı zaten. Özetle, kısıtlamalar, şehir merkezini, tarihi korumak isteyenlere bir avantaj, yüksek bina taraftarlarına ise dezavantaj sağladı.

Kaynak: Al Jazeera

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder

Okuyucu Şartları

Blogda yayınlanmak üzere çeşitli gazete, dergi ve kitaplardan alınan yazılarda kaynak, tarih ve yazar bilgisi belirtilmiştir. Bu konuda blog ve blog yazarları hiç bir şekilde sorumlu tutulamaz.